Myfitnesspal gibi uygumalarla artik pek cok insan yediklerinin icindeki makronutritient dedigimiz karbonhidrat, yag ve proteinlere dikkat eder oldu. Buna dikkat etmek hem kilo vermek/kilo kontrolu saglamak; hem de vucudunuza ihtiyaci olan besinleri (takip ederek) temin etmek acisindan akilica. Ayni sekilde, pek cogumuz pek cok yerde gunde ne kadar seker veya karbonhidrat almasi gerektigine dair pek cok yazi okuyup bilgi edinmeye calisiyor ama atladigimiz bir konu var: net karbonhidrat hesabi.
Net karbonhidrat hesabi cok basit aslinda: toplam karbonhidrat miktarindan, lifleri cikariyoruz. Bu sayede karbonhidratlari karsilastirirken ‘gorece daha’ elma-elma bi hesap yapabiliyoruz. Elma-elma karsilastirma yapmak da aldigimiz karbonhidratlarin kan sekerimiz ve kilo hedefimiz uzerindeki etkisini gozlemlemek acisindan kritik onem tasiyor.
Burada sorun su ki, ne FDA ne de Turkiye Saglik Bakanligi ambalajlarda kalori ve icerik bilgisini verirken lif gramajini belirtmeyi zorunlu tutmuyor. Bu durumda da eger yazili degilse, “zaten” bildigimiz bazi gercekleri goz onunde bulundurabiliriz.
Ornegin, bildigimiz gerceklerden yola cikalim ve beyaz ekmekle elmayi kiyaslayalim. Ortalama buyuklukteki bir elmada 25 gr karbonhidrat vardir, kulaga cok gelebilir. Hatta beyaz ekmekte 15-20 gr karbonhidrat oldugunu dusunursek – tercihimizi ekmekten yana kullanmak daha akillica bile geliyor olabilir. Ote yandan, ayni elma 4 gr lif icerir: vucudunuzun gunluk ihtiyacinin yaklasik %17si. Yani aslinda elma 21 gr net kabonhidrat icerir. Ote yandan ekmekte sadece 1 gr lif (belki) vardir – yani aslinda yaklasik ayni miktarda karbonhidrat alirken, tercihinizi ekmekten yana kullandiysaniz elmanin sahip oldugu pek cok enzim, vitamin ve mineralden de mahrum kalirsiniz.
Oturalim yedigimiz her seyde net karbonhidrat hesaplayalim demiyorum ama yediklerimizin sadece karbonhidrat miktarina bakip dengeli ve cesitli beslenme sansimizi kacirmayalim diyorum. Sebze, meyve ve protein bakimindan zengin ve olabildigince farkli/cesitli beslendigimizde ve porsiyon kontrolunu dikkate aldigimizda hayat da kilo vermek de hic zor degil zaten 🙂
cerensahin.com 